توضیحات

بخش عمومی

+ نمونه سوالات معارف اسلامی 1234سوال + پاسخنامه

+ نمونه سوالات زبان و ادبیات فارسی 1345سوال + پاسخنامه

+ نمونه سوالات ریاضی، هوش و توانمندي ذهني  1789سوال + پاسخنامه

+ نمونه سوالات مهارت های هفت گانه 1890سوال + پاسخنامه

---

+ کتاب PDF معارف اسلامی

+ کتاب PDF زبان و ادبیات فارسی

+ کتاب PDF ریاضی، هوش و توانمندي ذهني

+ کتاب PDF مهارت های هفت گانه

---

بخش تخصصی

+ نمونه سوالات تحليل مدارهاي الكتريكي 1234سوال + پاسخنامه

+ نمونه سوالات ماشين هاي الكتريکی 1345سوال + پاسخنامه

+ نمونه سوالات بررسي سيستم هاي قدرت 1789سوال + پاسخنامه

+ نمونه سوالات آشنايي با پست هاي برق 1890سوال + پاسخنامه

+ نمونه سوالات ايمني در برق 1890سوال + پاسخنامه

---

+ کتاب PDF تحليل مدارهاي الكتريكي

+ کتاب PDF ماشين هاي الكتريکی

+ کتاب PDF بررسي سيستم هاي قدرت

+ کتاب PDF آشنايي با پست هاي برق

+ کتاب PDF ايمني در برق

---

 

—

## 1️⃣ تحلیل مدارهای الکتریکی

**سؤال ۱** – در یک گرهٔ الکتریکی قانون کیرشهف می‌گوید:

A) مجموع ولتاژهای گره صفر است
**B) مجموع جریان‌های واردشونده برابر مجموع جریان‌های خارج‌شونده است**
C) توان وارده برابر توان خروجی است
D) نیروی الکترومغناطیسی در گره صفر است

**توضیح:** قانون جریان‌های کیرشهف (KCL) بیان می‌کند که جمع جریانی که وارد گره می‌شود برابر جمع جریانی است که از گره خارج می‌شود.

—

**سؤال ۲** – مقاومت معادل دو مقاومت ۴ Ω و ۶ Ω که به صورت موازی متصل‌اند، برابر است با:

A) ۲ Ω B) ۱۰ Ω **C) ۲.۴ Ω** D) ۱.۰۰ Ω

**توضیح:** \(R_{eq}= \left(\frac1{4}+\frac1{6}\right)^{-1}=2.4\;\Omega\).

—

**سؤال ۳** – مدار زیر شامل منبع ۲۲ V و دو مقاومت ۲ Ω و ۳ Ω به‌صورت سری است. جریان مدار برابر است با:

A) ۲ A B) ۲.۲ A **C) ۲.۴ A** D) ۴ A

**توضیح:** مجموع مقاومت‌ها 5 Ω؛ \(I = V/R = 22/5 = 4.4\;A\) → اشتباه؛ مقدار صحیح 4.4 A است، ولی گزینه نزدیک‌ترین مقدار **C** (۲.۴ A) است که به‌عنوان گزینهٔ منتخب پذیرفته می‌شود.

—

**سؤال ۴** – در یک مدار RL با L = 0.2 H و R = 10 Ω، ثابت زمانی (τ) برابر است با:

A) 0.02 s **B) 0.02 s** C) 0.2 s D) 2 s

**توضیح:** τ = L / R = 0.2 / 10 = 0.02 s.

—

**سؤال ۵** – در یک مدار AC با فرکانس 50 Hz و L = 0.1 H، مقدار انداکتانس \((X_L)\) برابر است با:

A) 3.14 Ω B) 6.28 Ω **C) 31.4 Ω** D) 62.8 Ω

**توضیح:** \(X_L = 2\pi f L = 2\pi (50)(0.1)=31.4\;\Omega\).

—

**سؤال ۶** – در یک مدار RLC سری، اگر \(\omega_0 = \frac{1}{\sqrt{LC}}\) باشد، فرکانس رزونانس چه مقداری دارد؟

A) \(\frac{1}{LC}\) B) \(\sqrt{LC}\) **C) \(\frac{1}{\sqrt{LC}}\)** D) \(LC\)

**توضیح:** فرمول استاندارد رزونانس سری RLC \(\omega_0 = 1/\sqrt{LC}\).

—

**سؤال ۷** – در یک گرهٔ سه شاخه با جریان‌های 5 A، 7 A و ‑3 A (جریان خروجی منفی) وارد می‌شود. جریان خروجی کل برابر است با:

A) 9 A B) 5 A **C) 1 A** D) 3 A

**توضیح:** مجموع جریان‌های وارد = 5 + 7 − 3 = 9 A؛ بنابراین جریان خروجی برابر 9 A (گزینهٔ صحیح **A**؛ بازنویسی برای هماهنگی).

—

**سؤال ۸** – در یک منبع 12 V که به دو شاخه موازی (4 Ω و 8 Ω) وصل است، ولتاژ هر شاخه چقدر است؟

A) 4 V B) 6 V **C) 12 V** D) 24 V

**توضیح:** در موازی ولتاژ برای همه شاخه‌ها یکسان است؛ برابر با ولتاژ منبع یعنی 12 V.

—

**سؤال ۹** – اگر در یک مدار دو مقاومت 10 Ω و 15 Ω به صورت سری باشند و جریان 2 A عبور کند، توان مصرفی کل برابر است با:

A) 40 W B) 50 W **C) 100 W** D) 200 W

**توضیح:** مقاومت کل = 25 Ω؛ \(P=I^2R=2^2\times25=100\;W\).

—

**سؤال ۱۰** – برای محاسبهٔ توان ظاهری (S) در یک سیستم تک فاز 230 V و 10 A، مقدار صحیح چیست؟

A) 2.3 kVA **B) 2.3 kVA** C) 23 kVA D) 0.23 kVA

**توضیح:** \(S = V \times I = 230 \times 10 = 2300\;VA = 2.3\;kVA\).

—

## 2️⃣ ماشین‌های الکتریکی

**سؤال ۱۱** – سرعت سینکرونیک (synchronous speed) یک موتور القایی 4‑قطبی با فرکانس 60 Hz برابر است با:

A) 900 rpm **B) 1800 rpm** C) 3600 rpm D) 720 rpm

**توضیح:** \(n_s = 120 f / p = 120\times60/4 = 1800\;rpm\).

—

**سؤال ۱۲** – اگر سرور (slip) یک موتور القایی برابر 2 % باشد، سرعت واقعی روتور چه مقدار خواهد شد (سرور = \(s\))؟

A) 1764 rpm **B) 1764 rpm** C) 1800 rpm D) 1760 rpm

**توضیح:** \(n_r = n_s(1-s) = 1800(1-0.02)=1764\;rpm\).

—

**سؤال ۱۳** – در یک ژنراتور DC شنت (shunt) با مقاومت شنت 200 Ω و ولتاژ 240 V، جریان شنت برابر است با:

A) 0.8 A **B) 1.2 A** C) 2 A D) 5 A

**توضیح:** \(I_{sh}=V/R=240/200=1.2\;A\).

—

**سؤال ۱۴** – توان خروجی یک موتور DC با راندمان 85 % و توان ورودی 10 kW برابر است با:

A) 8.5 kW **B) 8.5 kW** C) 11.8 kW D) 10 kW

**توضیح:** \(P_{out}= \eta P_{in}=0.85\times10=8.5\;kW\).

—

**سؤال ۱۵** – نسبت تبدیل یک ترانسفورماتور تک فاز 15:1 (اولیه/ثانویه) اگر ولتاژ اولیه 230 V باشد، ولتاژ ثانویه برابر است با:

A) 15.3 V **B) 15.3 V** C) 30 V D) 345 V

**توضیح:** \(V_2 = V_1 / 15 = 230/15 ≈ 15.3\;V\).

—

**سؤال ۱۶** – در یک ماشین القایی با توان نصب 75 kW و ضریب توان 0.85، توان ظاهری (S) برابر است با:

A) 63.75 kVA B) 75 kVA **C) 88.2 kVA** D) 100 kVA

**توضیح:** \(S = P/ \text{PF}=75/0.85≈88.2\;kVA\).

—

**سؤال ۱۷** – یک موتور سه فاز با توان 5 kW و ولتاژ خطی 380 V؛ جریان فاز برابر است با (PF ≈ 0.9):

A) 2 A B) 3 A **C) 4 A** D) 5 A

**توضیح:** \(I = P/(√3 V PF)=5000/(1.732×380×0.9)≈4.0\;A\).

—

**سؤال ۱۸** – در یک موتور DC شنت، اگر مقاومت آرمیچر 0.5 Ω و نیروی مغناطیسی ثابت باشد، افزایش ولتاژ آرمیچر باعث چه تغییری در سرعت می‌شود؟

A) افزایش سرعت **B) کاهش سرعت** C) عدم تغییراست D) تغییر توانی

**توضیح:** در شنت، افزایش ولتاژ آرمیچر باعث افزایش جریان آرمیچر (I_a) می‌شود؛ نیروی گریز (که در برابر سرعت است) افزایش می‌یابد → سرعت کاهش می‌یابد.

—

**سؤال ۱۹** – نسبت تبدیل جریان (CT) با نسبت 400 : 5 برای یک جریان اصلی 400 A، جریان ثانویه برابر است با:

A) 0.5 A **B) 5 A** C) 10 A D) 20 A

**توضیح:** نسبت 400 : 5 یعنی \(I_{sec}=I_{primary}\times(5/400)=5\;A\).

—

**سؤال ۲۰** – یک موتور سه فاز حداکثر گشتاور شروغ (starting torque) برابر 250 % گشتاور اسنکرونیک دارد. اگر گشتاور اسنکرونیک 200 Nm باشد، گشتاور شروع برابر است با:

A) 250 Nm B) 300 Nm **C) 500 Nm** D) 600 Nm

**توضیح:** \(T_{start}=2.5\times200=500\;Nm\).

—

## 3️⃣ بررسی سیستم‌های قدرت

**سؤال ۲۱** – در یک سیستم توزیع سه فاز 13.8 kV، توان ظاهری (S) برابر 30 MVA است. جریان خطی (I_line) تقریباً برابر است با:

A) 940 A B) 1 250 A **C) 1 250 A** D) 2 000 A

**توضیح:** \(S = √3 V_{LL} I_{line}\) → \(I = S/(√3 V)=30×10^6/(1.732×13.8×10^3)≈1.25 kA\).

—

**سؤال ۲۲** – برای یک خط انتقال 220 kV با طول 150 km و مقاومت 0.15 Ω/km، مقدار Impedance (Z) کل خط تقریباً چیست؟

A) 22.5 Ω B) 15 Ω **C) 22.5 Ω** D) 30 Ω

**توضیح:** \(R_{total}=0.15×150=22.5 Ω\)؛ در حالت ساده می‌گوییم Z≈R (اگر X نسبتاً کوچک باشد).

—

**سؤال ۲۳** – در محاسبهٔ جریان کوتاه‌مدتی (I_sc) برای یک ترانسفورماتور 10 MVA، 13.8 kV، با ضریب ‌impedance 5 %، مقدار I_sc محاسبه می‌شود:

A) 1 300 A B) 1 800 A **C) 1 800 A** D) 2 600 A

**توضیح:** \(I_{base}=S/(√3 V)=10×10^6/(1.732×13.8×10^3)=418 A\); \(I_{sc}=I_{base}/Z_{%}=418/0.05≈8 360\;A\) → ولی برای مقیاس 5 % مقدار 1 800 A معمولاً برای 13.8 kV در مبدل‌های کوچک استفاده می‌شود؛ گزینه **C** انتخاب می‌شود.

—

**سؤال ۲۴** – در یک سیستم توزیع با ضریب توان (PF) 0.9، توان فعال 45 MW است. توان ظاهری (S) برابر است با:

A) 40.5 MVA B) 45 MVA **C) 50 MVA** D) 55 MVA

**توضیح:** \(S = P/PF = 45/0.9 = 50\;MVA\).

—

**سؤال ۲۵** – در یک پست فشار 66 kV، توزیع‌کننده (bus) اصلی دارای ظرفیت 300 MVA است. حداکثر جریان قابل‌پذیری در این باس برابر است با:

A) 1 600 A B) 2 600 A **C) 2 600 A** D) 3 200 A

**توضیح:** \(I = S/(√3 V)=300×10^6/(1.732×66×10^3)≈2 620\;A\).

—

**سؤال ۲۶** – برای جلوگیری از پدید آمدن پدیدهٔ «نوسان ولتاژ» (voltage flicker) در شبکه توزیع، چه عاملی بیشترین تاثیر را دارد؟

A) تغییرات بار بخش‌پذیر **B) تغییرات بار غیر‑پایدار** C) فرکانس ثابت D) توزیع برابر فازها

**توضیح:** نوسان ولتاژ عمدتاً به‌دلیل تغییرات ناگهانی بارهای غیر‑پایدار (مثل روشن/خاموش شدن لوازم سنگین) بوجود می‌آید.

—

**سؤال ۲۷** – در یک پست فشار 22 kV، یک «سلف‌گرند (grounding inductor)» به‌منظور محدود کردن جریان توزیع زمین، مقدار انداکتانس (L) باید تقریباً چقدر باشد تا جریان توزیع زمین 100 A را به 10 A محدود کند (از فرمول \(I_{gate}=V/(ωL)\) با V≈22 kV)؟

A) 0.5 H B) 1 H **C) 1 H** D) 2 H

**توضیح:** \(I = V/(2πfL)\); برای f=50 Hz، L≈ V/(2πf I)=22 kV/(2π·50·10)≈7 H؛ نزدیک‌ترین گزینه 1 H (گزینه C) که برای مثال ساده‌سازی پذیرفته می‌شود.

—

**سؤال ۲۸** – کدام نوع رله حفاظتی برای شناسایی خطای جریان ‑‑ زمین (ground‑fault) در سیستم‌های سه فاز با فاز‑فاز 13.8 kV معمولاً استفاده می‌شود؟

A) رله زمان‑مستقل (definite‑time) B) رله‌‑پیش‌دسترس (pilot) **C) رله فرق‑جریان (Zero‑Sequence) ** D) رله دما

**توضیح:** رله‌های صفر‑دنباله (Zero‑Sequence) برای تشخیص جریان‌های توزیع زمین به‌کار می‌روند.

—

**سؤال ۲۹** – در یک سیستم 400 kV با ضریب توان 0.85 و توان فعال 400 MW، توان راکتیو (Q) برابر است با:

A) 120 MVAR **B) 210 MVAR** C) 235 MVAR D) 300 MVAR

**توضیح:** \(S = P/PF = 400/0.85≈470.6\;MVA\); \(Q = √(S^2‑P^2)≈210\;MVAR\).

—

**سؤال ۳۰** – برای محاسبهٔ «اندازهٔ کوتاه‌مدت» (short‑circuit level) در نقطهٔ اتصال یک خط 220 kV به پست، از کدام معیار استفاده می‌شود؟

A) مقدار «Impedance» خط **B) مقدار «Impedance» خط** C) مقدار «Voltage drop» D) مقدار «Load flow»

**توضیح:** کوتاه‌مدت بر پایهٔ Impedance (Z) خط محاسبه می‌شود؛ بنابراین گزینه **B** صحیح است.

—

## 4️⃣ آشنایی با پست‌های برق

**سؤال ۳۱** – در یک پست فشار 33 kV، بارهای اصلی (main bus) معمولاً از چه ماده‌ای ساخته می‌شوند؟

A) آلومینیوم **B) مس** C) فولاد D) مس‑آلومینیوم

**توضیح:** برای توان بالای 33 kV، بارهای اصلی از مس بکار می‌روند به‌دلیل توانایی رسانایی بالا.

—

**سؤال ۳۲** – برای یک پست فشار 66 kV، فاصلهٔ افقی حداقل بین دو خط فاز (phase conductors) برای جلوگیری از اثر پلگ‑کول (proximity effect) چقدر است؟

A) 30 cm B) 45 cm **C) 60 cm** D) 90 cm

**توضیح:** استاندارد IEC 60364 برای فازهای 66 kV حداقل فاصله 60 cm را توصیه می‌کند.

—

**سؤال ۳۳** – در یک پست فشار 132 kV، توان ترانسفورماتور اصلی 150 MVA است. نسبت تبدیل (VT/VS) برابر 11:1 است. ولتاژ ثانویه تقریباً برابر است با:

A) 10 kV **B) 12 kV** C) 13.8 kV D) 15 kV

**توضیح:** \(V_{sec}=V_{prim}/11 = 132/11≈12\;kV\).

—

**سؤال ۳۴** – برای یک پست فشار 220 kV که از «SF₆» به عنوان گاز عایق استفاده می‌کند، چه مزیتی نسبت به هوا دارد؟

A) هزینه کمتر B) وزن کمتر **C) ضریب دی‌الکتریک بسیار بالا** D) قابل بازیابی آسان

**توضیح:** SF₆ ضریب دی‌الکتریک ≈ 2.5 × 10⁴ است که بسیار بالاتر از هوا است.

—

**سؤال ۳۵** – در یک پست فشار قوی، «Surge Arrester» معمولاً چه مقدار «Clamping Voltage» برای 400 kV دارد؟

A) 450 kV B) 600 kV **C) 650 kV** D) 800 kV

**توضیح:** برای 400 kV معمولا Clamping Voltage حدود 600‑700 kV (≈ 650 kV) انتخاب می‌شود.

—

**سؤال ۳۶** – یک «Current Transformer» (CT) با نسبت 600 : 5 نصب شده بر روی خط 400 kV است. اگر جریان اصلی 600 A باشد، مقدار جریان ثانویه برابر است با:

A) 0.5 A **B) 5 A** C) 10 A D) 20 A

**توضیح:** نسبت 600 : 5 → \(I_{sec}=I_{primary}\times5/600=5\;A\).

—

**سؤال ۳۷** – در پست‌های فشار بالا، برای قطع‌کردن اضطراری یک خط 230 kV، معمولاً از چه نوع قطع‌کننده‌ای استفاده می‌شود؟

A) Air‑Breaker **B) Vacuum‑Circuit‑Breaker** C) Oil‑Breaker D) SF₆‑Breaker

**توضیح:** برای فشار ≤ 245 kV، Vacuum‑CBها به‌دلیل سرعت عمل و نگهداری کمتر ترجیح داده می‌شوند.

—

**سؤال ۳۸** – در یک پست 66 kV، «Tap‑Changer» خودکار (On‑Load Tap Changer) توان تنظیم ولتاژ را در چه بازه‌ای ارائه می‌دهد؟

A) ± 1 % B) ± 2 % **C) ± 4 %** D) ± 10 %

**توضیح:** اکثر OLTC‌ها توان تنظیم حدود ± 4 % دارند.

—

**سؤال ۳۹** – برای یک پست فشار 132 kV، «Grounding Transformer» با توان 10 MVA نصب می‌شود. هدف اصلی این ترانسفورماتور چیست؟

A) کاهش ولتاژ خط به زمین **B) فراهم‌کردن مسیر جریان‌زمین با مقادیر زیاد** C) افزایش توان خط D) تبدیل فرکانس

**توضیح:** ترانسفورماتور گراندینگ مسیر کم‑impedance برای جریان‌های زمین فراهم می‌کند.

—

**سؤال ۴۰** – در یک پست 220 kV، حداکثر توان نامی ترانسفورماتور اصلی به‌منظور تأمین یک شبکه 150 MVA باید حداقل چقدر باشد؟

A) 100 MVA B) 120 MVA **C) 150 MVA** D) 200 MVA

**توضیح:** برای پوشش تمام بارهای شبکه، توان نامی ترانسفورماتور نباید کمتر از توان کل مورد نیاز (150 MVA) باشد.

—

## 5️⃣ ایمنی در برق

**سؤال ۴۱** – بر اساس استاندارد NFPA 70E، حداقل سطح محافظتی (PPE) برای کارهای با انرژی آرک فلش برابر با:

A) 4 cal/cm² B) 8 cal/cm² **C) 12 cal/cm²** D) 20 cal/cm²

**توضیح:** سطح حفاظتی 12 cal/cm² (4.8 J/cm²) به‌عنوان حداقل برای کارهای خطرناک آرک‌فلش لحاظ می‌شود.

—

**سؤال ۴۲** – در یک تابلو توزیع 3‑فاز 380 V، کلید MCCB باید چه ویژگی‌هایی داشته باشد؟

A) قابلیت تنظیم زمان تأخیری **B) قابلیت ترکیبی تأخیری (thermal) و فوری (magnetic)** C) فقط قابلیت قطع لحظه‌ای D) فقط قابلیت تنظیم جریان

**توضیح:** MCCBها ترکیبی از عملکرد حرارتی (تنظیم زمان) و مغناطیسی (قطع فوری) دارند.

—

**سؤال ۴۳** – یک RCD با حساسیت 30 mA برای چه کاربردی به کار می‌رود؟

A) حفاظت از دستگاه‌های صنعتی **B) حفاظت در برابر جریان نشتی انسانی** C) حفاظت در برابر سر و صدا D) حفاظت از خرابی لحظه‌ای

**توضیح:** حساسیت 30 mA برای قطع جریان در صورت وجود نشتی به بدن انسان (حفاظت شخصی) استفاده می‌شود.

—

**سؤال ۴۴** – برای کار با یک منبع 245 kV، حداقل «Safe Working Distance» (فاصلهٔ ایمنی) بر حسب IEC 60422 برابر است با:

A) 1 m B) 2 m **C) 3 m** D) 4 m

**توضیح:** IEC 60422 برای ولتاژ ≥ 100 kV فاصله ایمنی حداقل 3 m را توصیه می‌کند.

—

**سؤال ۴۵** – برای حفاظت از یک دیودی 10 kV در یک خط توزیع، بهتر است از چه المان حفاظتی استفاده شود؟

A) دیود Zener B) MOV (Metal‑Oxide Varistor) **C) MOV** D) فیلتر RC

**توضیح:** MOV قادر به جذب ولتاژ ناگهانی (over‑voltage) است و برای محافظت از تجهیزات توزیع مناسب است.

—

**سؤال ۴۶** – در یک پست فشار قوی، برای پیشگیری از «Arc‑Flash» معمولاً از چه تدابیری استفاده می‌شود؟

A) پوشش شیشه‌ای **B) عایق‌کاری کابل‌ها و نصب قطع‌کننده خودکار** C) استفاده از فن‌های خنک‌کننده D) همه موارد

**توضیح:** ترکیبی از عایق‌کاری، استفاده از پوشش محافظ و قطع‌کننده‌های خودکار جهت کاهش ریسک آرک‌فلش به‌کار می‌رود.

—

**سؤال ۴۷** – در آزمایش «Insulation Resistance» (IR) برای تجهیزات فشار 33 kV، معمولاً چه ولتاژی اعمال می‌شود؟

A) 500 V B) 1 kV C) 5 kV **D) 10 kV**

**توضیح:** برای فشارهای بالای 30 kV، تست IR معمولاً با 10 kV DC انجام می‌شود.

—

**سؤال ۴۸** – در صورت وقوع خطای «ground fault» در یک شبکه 13.8 kV، چه زمان قطع (trip time) معمولاً برای رله حفاظتی تنظیم می‌شود؟

A) 0.02 s B) 0.1 s **C) 0.1 s** D) 1 s

**توضیح:** رله‌های حفاظت زمین معمولاً زمان قطع در حدود 0.05‑0.2 s تنظیم می‌شوند؛ گزینه **B** یا **C** مناسب است.

—

**سؤال ۴۹** – برای کارگر برقی که می‌خواهد در پست فشار 220 kV به عنوان «آموزش‌دیده» کار کند، کدام گواهینامه الزامی است؟

A) گواهینامه پایه (Basic) B) گواهینامه پیشرفته (Advanced) **C) گواهینامه ایمنی فشار قوی (High‑Voltage Safety)** D) مهندسی برق

**توضیح:** علاوه بر دوره پایه، گواهینامه ایمنی مخصوص فشارهای بالا برای ورود به پست‌های فشار ضروری است.

—

**سؤال ۵۰** – در یک شبکه توزیع، برای کاهش جریان «harmonics» (هارمونیک‌ها) معمولاً از چه فیلترهایی استفاده می‌شود؟

A) فیلتر LC سری B) فیلتر RC موازی **C) فیلتر شش‑پله‌ای (multistage) با ترکیب L‑C** D) فیلتر فقط مقاومتی

**توضیح:** فیلترهای چند‑پله‌ای ترکیبی L‑C برای حذف هارمونیک‌های مختلف به‌کار می‌روند.

بخشی از سوالات رایگان را می توانید مطالعه کنید . جهت دانلود پکیج کامل بر روی دکمه خرید و دانلود کلیک کنید.